Δύσκολοι καιροί

Πληκτρολογείς δύσκολοι καιροί στην googleμηχανή και βγαίνουν πάνω από 400.000 αποτελέσματα.
Τα δύσκολα είναι μπροστα μας, ακούω, ακούς, ακούμε, περιμενω, περιμένω, περιμένουμε.
Προ ΔΝΤ και μετα ΔΝΤ, πώς λεμε π.Χ., μ.Χ., έτσι. Το άκουσα πρώτη φορα σε μια από τις εκδηλώσεις στην Έκθεση Βιβλίου, το Σαββατοκύριακο που μας πέρασε, από τότε το ακούω και το διαβαζω συνέχεια.
Ακόμα πιο δύσκολα; λες; Δεν ξέρω, σου λέω. Και τι κάνουμε; ρωτας. Το καλύτερο που μπορούμε, απαντας. Καλύτερα που απαντας εσύ. Δεν το ξέρεις, ίσως, αλλα τα που σου λέω ακούνε και μπορεί και να έχουν κι αυτα που μου λες, με λόγια ή με σιωπή.

Δεκαετία του '80, το καταλαβαίνεις από τον ήχο του τραγουδιού. Στίχοι Λίνα Νικολακοπούλου, μουσική Γιαννης Σπανός. Ο συνδυασμός καθόλου σπανιος, ειδικα στο ελληνικό τραγούδι, ρυθμός αλέγκρος, λόγια σαν αυτα, ε, και μεσα στη χαρα δεν τα λες, ζορικα μπορεί.
"Δύσκολοι καιροί και γκρίζοι
κανείς κανέναν δεν γνωρίζει
κανείς δεν έχει κάποιον
να πει μια λέξη
Μόνο εσύ κοντά μου μείνε
ανάσα της ζωής μου γίνε
μονάχα εσύ για μένα
έχεις πονέσει
Μόνο εσύ κοντά μου μείνε
ανάσα της ζωής μου γίνε
μονάχα εσύ για μένα
έχεις πονέσει

Δύσκολοι καιροί και ξένοι
κι εγώ στον ώμο σου γερμένη
μετράω τα βήματά μας
μες στο σκοτάδι
γύρω ο κόσμος που περνάει
ο κόσμος μόνος που γερνάει
το λάθος της ζωής του
να καταλάβει..."
Τελικά όλα τα τραγούδια που μου αρεσουν μιλάνε με διαφορετικούς τρόπους για τα ίδια πραγματα. Ναι, το ξέρω αυτό που σκεφτεσαι, ότι αυτό δεν είναι πάντα καλό, αλλα δεν είμαι και σίγουρη.



Διαβασα πριν απο πολλά χρόνια το "Θεωρημα του παπαγαλου", του Ντενι Γκετζ. Το βιβλίο πρωτοκυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Πόλις, τότε. Τώρα επανακυκλοφορεί από τον Κεδρο. Ήταν το δευτερο νομίζω μυθιστόρημα μαθηματικής λογοτεχνίας που διαβαζα μετα το "ο θείος Πέτρος και η εικασία του Γκόλντμπαχ" του Απόστολου Δοξιάδη. Πριν από λίγες μέρες ξαναδιαβαζα και το βιβλίο του Γκετζ "Εξηγώντας τα μαθηματικά στις κόρες μου" (εκδ.Κεδρος), εχω κι ένα μικρό, νεοαποκτηθέν, "θεματάκι" με τα μαθηματικά και τη σχεση τους με την κόρη μου και το ξαναδιαβαζα όχι για να βρω τη μαγική λύση - ποιος εχει τις μαγικές λύσεις;- αλλα γιατί μου είχε κανει εντυπωση η λογική προσεγγισης και αναπτυξης του θεματος στο συγκεκριμένο βιβλίο. Πάνω σε αυτήν την αναγνωση, την Τετάρτη, διαβασα την είδηση του θανάτου του. Τηλεφώνησα αμεσως στην Κατερίνα για να ρωτήσω, εγινε λαθος, ισχύει, ηξερε κατι παραπάνω; Αν διαβασεις στο ιστολόγιό της θα σου πει πιο πολλά.

Ξέρεις πώς θα είναι το αύριο; Έλα, ντε. Γι' αυτό λες το τώρα εχει τόσο μεγαλη σημασία; Γιατί μόνο αυτό έχεις, σίγουρα; Αλλά και στο τώρα, τίποτα δεν είναι ίδιο για όλους.
Χθες βραδυ πήγα στην πρώτη παρασταση των φετινών Προτάσεων της Πειραματικής Σκηνής της Τεχνης.

Θυμάσαι πώς το λένε εκείνο το τεστ, όπου βλεπουμε ο καθενας τους τυχαίους σχηματισμούς της μελανης σε ενα φύλλο χαρτι και ο καθενας βλεπει διαφορετικά πραγματα; Δεν το θυμάμαι με τίποτα, αλλα αυτό νομίζω συνεβη χθες. Μια δυνατή παρασταση. Ακραία. Έχω πραγματα που τα διαπταγματευεται ακόμη το μέσα μου, δε συμφωνώ και με όλα, αλλα ενα ισχύει σίγουρα. Βγαίνεις και δεν την ξεχνάς, με τίποτα. Χτυπάει στο μυαλό μου ακόμα από χθες. Γεννάει συναισθήματα που δεν τα περίμενα ή τα περιμενα αλλα όχι έτσι. "UNA". Θα σου γράψω το απόγευμα. Εγώ πάλι ή δεν θα γραφω για μέρες ή θα γράφω δυο φορές τη μέρα. Ή στο πολύ ή στο καθόλου. Ούτε εγώ δεν με έχω συνηθίσει.


Η συνέχεια, μια μέρα μετα
Είχα πει ότι θα γραψω δυο λόγια παραπανω για την παρασταση που είδα προχθες.
"UNA" - ακρωνύμιο των λέξεων Unknown Negative Activity.
Από την ομάδα «RootlessRoot».
Με ζόρισε πολύ, είναι η αλήθεια. Δυνατή, ακραία όπως σου έγραφα χθες, με γράπωσε γερα. Τεσσερις άνθρωποι, μια γυναίκα, δύο άντρες και ενα μικρό παιδί. Σωματικό θέατρο. Χορός. Μουσική. Η παρουσία του παιδιού με ζόρισε πιο πολύ απ'όλα. Η εικόνα του. Η ένταση των σκηνών όπου συμμετείχε. Το δικό μου σώμα μαγκωνόταν στις έντονες σκηνές. Εκείνο πώς μπορούσε; Και γιατί έπρεπε να είναι πάνω στη σκηνή; Μα πώς, με ποιους μηχανισμούς μπορεί αφού τελειώσει η παρασταση να αποφορτιστεί από όσα έζησε πάνω στη σκηνή; Να πάρει, πιστευω παντα ότι ο ενήλικας μπορεί να κάνει ό,τι θελει, δικιά του η ευθύνη, τα παιδιά εχουν τη δυνατότητα, τη γνωση να αποφασίζουν για όλα; Και σχεδόν ταυτόχρονα σκεφτόμουν, μήπως είναι δικό μου πρόβλημα; Μήπως εγώ αντιλαμβανόμουν τόσο βίαιο το θέμα; Εκεί είναι αυτό που έγραφα χθες. Μήπως η παρασταση ήταν κάτι που ο καθένας το εκλάμβανε διαφορετικά; Από την άλλη είμαι σίγουρη ότι κι αν δεν υπήρχε ο, με ρεαλιστική ενσάρκωνση, ρόλος του μικρού κοριτσιού που συμμετείχε ισότιμα στην παρασταση, θα ζούσα το ίδιο δυνατα συναισθήματα.
Πάντως ό,τι έζησα, γιατί σε αυτήν την παρασταση δεν είδα, ούτε παρακολούθησα, έζησα, το εχω μέσα μου και δουλεύει ακόμη.
Ψάχνω μέσα μου τι και γιατί με ταρακούνησε τόσο.
Δυο δημοσιευματα, που δίνουν αρκετά στοιχεία για την παρασταση εδώ κι εδώ.
Ένα βίντεο με συνεντευξη στο Dancetheater.gr των δυο χορευτών (Λίντα Καπετανέα και Jozef Frucek) που δημιουργησαν την ομάδα RootlessRoot

κι ενα βίντεο με αποσπασματα από την παράσταση

30 χρόνια Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Σήμερα, στις 7.30 το απόγευμα, στο Αμφιθέατρο του ΜΜΣΤ ο Βασίλης Παπαβασιλείου σε συνεργασία με το Μάκη Φάρο, παρουσιάζουν μια μοναδική performance, ειδικό αφιέρωμα «δώρον» στα τριαντάχρονα του μουσείου.

Είσοδος: ελεύθερη

Το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Μ.Μ.Σ.Τ.),  ενα μουσείο που εκτιμώ πολύ, συμπληρώνει τριάντα χρόνια λειτουργίας. Φαντασου πώς ήταν το τοπίο στην εικαστική πραγματικότητα και παιδεία πριν απο τριαντα χρόνια, όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη, μα στην Αθήνα, στην Ελλαδα γενικότερα. Μόνον έτσι θα αντιληφθείς πόσο πρωτοποριακή ήταν η κίνηση δημιουργίας του από μια μικρή ομάδα ανθρώπων, οι οποίοι με αισιοδοξία, επιμονή, υπομονή, μπόλικη τρελλα και σκληρή εθελοντική δουλειά, μέχρι και σήμερα, βάλθηκαν να κάνουν πραξη την δημιουργία του πρώτου μουσείου σύγχρονης τέχνης στην Έλλάδα.
Σχετικά πρόσφατα, η Πρόεδρος του Δ.Σ. του Μ.Μ.Σ.Τ. κ.Ξανθίππη Σκαρπιά-Χόιπελ, μου έλεγε σε μια συνέντευξη που μου παραχώρησε στο περιοδικό City, πώς και γιατί προχώρησαν το 1979 στην ίδρυση του μουσείου. Όσοι είχατε,επίσης, έρθει στην ξεναγηση που πραγματοποιήθηκε για τους φίλους της Καλημέρας στην έκθεση του Γαϊτη, θα την θυμάστε να μας διηγείται το χρονικό του μουσείου, τα προβλήματα που αντιμετώπισαν και εν μερει αντιμετωπίζουν ακόμα, τον κόπο που κατεβαλλουν ώστε το μουσείο να αντεξει και να αναπτύσσσεται διαρκώς, εξελισσόμενο σε ενα μουσείο ευρωπαϊκής εμβέλειας.
 "To Μουσείο ιδρύθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1970, ως αποτέλεσμα μιας συνολικής συνείδησης και προσπάθειας που κατέβαλε μια μικρή ομάδα ανθρώπων με την υποστήριξη του Αλέξανδρου Ιόλα και ήταν πράγματι μια αισιόδοξη ιδέα. Η ομάδα αυτή συγκέντρωσε ένα σύνολο έργων σύγχρονων δημιουργών, Ελλήνων και ξένων, με την πρόθεση να καλύψει ένα ουσιαστικό κενό που άφηναν οι υπόλοιποι καλλιτεχνικοί θεσμοί στην Ελλάδα.

Ποιο ήταν αυτό το κενό; Η έλλειψη ενός μουσείου μοντέρνας και σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα με διεθνείς προοπτικές και προδιαγραφές ήταν αισθητή. Η καλλιτεχνική δημιουργία όπως εμφανιζόταν στη συλλογή και τους προβληματισμούς της Πινακοθήκης τα χρόνια εκείνα ήταν ελληνοκεντρική κι αποκομμένη από κάθε ευρωπαϊκή διάσταση. Η σχέση με τα καινούρια ρεύματα της τέχνης και τους καλλιτέχνες της διασποράς αποτελούσε ταμπού, σε μια εποχή όπου η ευρωπαϊκή και διεθνής διάσταση της ευρύτερης εικαστικής σκηνής στην Ελλάδα είχε ουσιαστικά αποκατασταθεί επαγγελματικά και ιδεολογικά. Οι καλλιτέχνες της διασποράς είχαν αρχίσει να επιστρέφουν ή τουλάχιστον να παίζουν ξανά ένα βασικό ρόλο στην καλλιτεχνική ζωή της Ελλάδας, κι οι νεότεροι καλλιτέχνες να εξασφαλίζουν όλο και περισσότερους δεσμούς με την διεθνή εικαστική κι ευρωπαϊκή πραγματικότητα. Μ’ αυτό λοιπόν τον τρόπο, το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στάθηκε η πρώτη συλλογική ανανεωτική προσπάθεια και συμβολή στην αναθεώρηση της πολιτισμικής και καλλιτεχνικής σύγχρονης ιστορίας."

To M.M.Σ.T. είναι το πρώτο μουσείο σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα και θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους, μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς της χώρας μας.
Στα 30 χρόνια λειτουργίας του, το Μουσείο έχει πραγματοποιήσει σημαντικές εκθέσεις Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών, όπως αυτές των Joseph Beuys, Max Ernst, Fluxus, Peter Greenaway, Roberto Matta, Patrique Raynaud, Vladimir Velickovic, οι οποίες παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό. Το ΜΜΣΤ έχει δραστηριοποιηθεί ακόμη σε εκθέσεις σύγχρονης ελληνικής φωτογραφίας, συμμετέχοντας ενεργά στην οργάνωση της Φωτογραφικής Συγκυρίας, video art και έχει δανείσει έργα του σε μουσεία της Ευρώπης, όπως στο Jeu de Paume στο Παρίσι και στο Kunsthalle στη Βόννη. Αξίζει να σημειωθεί πως η μόνιμη συλλογή του μουσείου περιλαμβάνει πλέον περισσότερα από 1800 έργα ζωγραφικής, γλυπτικής, βιντεοτέχνης, καλλιτεχνικής φωτογραφίας και χαρακτικής. Έχει πραγματοποιήσει περίπου 200 εκθέσεις και 180 παράλληλες εκδηλώσεις από τις οποίες οι 15 είναι αναδρομικές και 7 από αυτές παρουσιάστηκαν στην Εθνική Πινακοθήκη, στη Σχολή Καλών Τεχνών και στην Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων. Από το 2005 το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης έχει διευρύνει τη δραστηριότητα του οργανώνοντας εκθέσεις σε σημαντικές πόλεις της περιφέρειας όπως Βόλος, Καρδίτσα, Φλώρινα, Καβάλα, Σίφνο και Σπάρτη εγκαινιάζοντας την συνεργασία του με την Εθνική Πινακοθήκη.
Από το 2006, καλλιτεχνικός Διευθυντής του Μουσείου είναι ο καταξιωμένος στον ελληνικό και ευρωπαϊκό χώρο, ιστορικός Τεχνης, κ. Ντένης Ζαχαρόπουλος.
Οι κτιριακές εγκαταστάσεις του Μουσείου βρίσκονται στην καρδιά της Θεσσαλονίκης, μέσα στον εκθεσιακό χώρο της ΔΕΘ και ξεπερνούν σε έκταση τα 4.000 τ.μ., περιλαμβάνοντας ειδικά εξοπλισμένους εκθεσιακούς χώρους, βιβλιοθήκη και αναγνωστήριο, αίθουσα πολλαπλών χρήσεων, πωλητήριο, αναψυκτήριο, χώρους εκπαιδευτικών εργαστηρίων και αποθήκες.
Μπαίνοντας στον επίσημο δικτυακό του τόπο μπορείτε να περιηγηθείτε ηλεκτρονικά σε αυτό.
Εδώ θα πληροφορηθείτε για τις τρεχουσες εκθεσεις του Μουσείου με αναλυτικά στοιχεία για αυτές.

Ό,τι μένει...

"Καλά", μου λέει ένας φίλος πριν λίγες μέρες, "όλος ο κόσμος για τη Μαντόνα μιλάει, είναι λέεμ η καλλιτέχνης και η συναυλία του αιώνα, εσύ καθόλου περίεργη δεν είσαι να μάθεις πώς ήταν, τι έγινε;". Μετά για να δω τι γίνεται από αλλη μεριά όμως, ρώτησα κάποια στιγμή να μάθω τι λένε για αυτήν την συναυλία οι δεκατετράχρονοι. Ρωτάω λοιπόν το γιό μου για να έρθει πληρωμένη η απάντηση. "Τι δουλειά έχουμε εμείς με τη Μαντόνα ρε μαμά, με αυτήν θα ασχολούμαστε;" Ασχολούνται όμως με τους Iron Maiden, εκεί θα ήθελαν να πάνε, στους Linkin Park, εννοείται, είναι και της εποχής τους, και τους Βeatles τους ανακαλύπτουν, καλά-καλά εγώ δεν είχα γεννηθεί όταν διαλύθηκαν. Τότε σκέφτηκα ότι μετά από τριάντα χρόνια κανείς δεν θα ανακαλύψει τη Μαντόνα, θα την μελετάνε ίσως για το πώς χτίζεις μια καριέρα, πώς γίνεσαι σώου γούμαν, αλλά με τη μουσική και τα τραγούδια της, με τη μουσική της πορεία θα ασχολείται κανείς; Θα την ακούν ίσως με νοσταλγία κάποιοι που την άκουγαν στα νιάτα τους αλλά για τα παιδιά που έρχονται η εικόνα της, το μεγαλο ατού της σημερα, θα είναι μια παλιαντζαρία, δεν θα μιλάει. Εκείνο που μένει, και δεν πα να γράφτηκε πριν από χίλια χρόνια, θα 'ναι πόσο θα μπορεί να τους μιλήσει τότε η μουσική, οι στίχοι η ενέργεια της αλήθειας της στιγμής ή και περισσότερο σε ένα τραγούδι, σ' εναν δίσκο που μπορεί να ανακαλύπτεται και μια ζωή μη σου πω. Με αυτήν την δύναμη καλλιτέχνες όπως η Μαντόνα δε νομίζω ότι έχουν καμία σχέση.

Την Παρασκευή είδα μια παράσταση για την οποία είχα ακούσει και διαβάσει πολλά, όταν την είδα όμως κατάλαβα τι είναι. "Ο Μεγαλέξανδρος και ο καταραμένος Δράκος" από δυο ΔΗΠΕΘΕ, Β.Αιγαίου και Πάτρας, σε κείμενο και σκηνοθεσία του Δήμου Αβδελιώδη. Με τον καραγκιόζη δεν είχα ποτέ ιδιαίτερη σχέση λατρείας. Είχα διαβάσει αρκετά, και λόγω σπουδών, για αυτόν, είχα δει κάποιες παραστάσεις-αρκετές καθόλου καλές-, είχα ακούσει με τα παιδιά μου ηχογραφημένες παραστάσεις του Ευγένιου Σπαθάρη, μέχρι εκεί. Καταλάβαινα ότι αρέσει πολύ στην κόρη μου, στην παράσταση περίμενα τις αντιδράσεις της. Στην παράσταση ηθοποιοί με απίστευτη κίνηση και δύναμη υποδύονταν τους βασικούς ρόλους στο θέτρο σκιών του καραγκιόζη. Η ιστορία εύκολα αντιληπτή και στους πιο μικρούς που ήταν στην αίθουσα, φαινόταν από τις αντιδράσεις τους. Δν ήξερα γιατί τον Μέγαλέξανδρο τον υποδύεται κορίτσι, μόλις το είδα το κατάλαβα.

Μια παράσταση απλή και σύνθετη, σαφής και ποιητική, λιτή και σπουδαία, με ρυθμό και τεχνική, με μαστοριά. Έφυγα και αφού είχα γελάσει πολύ, είχα μαγευτεί όσο λίγες φορές, με το τελευταίο χειροκρότημα ήδη σκεφτόμουν τι ήθελα να πάω σπίτι να διαβάσω (για τους υπηρέτες στην κομμέντια ντε λ'αρτε, ας πούμε), αναρωτιόμουν πού σταματούσε το όνειρο και πού άρχιζε το ξύπνημα στην υπόθεση του έργου, τι είναι τελικά ο καραγκιόζης πράγματα που δεν τα ήξερα ερα κι ούτε μπορούσα καν να φανταστώ. Είχα λοιπόν "δουλειά για το σπίτι", το καλύτερό μου.

Το Σάββατο ο δρόμος μας πήγε στο Κιλκίς, στο 10ο Διεθνές Φεστιβάλ Κουκλοθεάτρου και Παντομίμας. Βραδιά Έναρξης. Ένα μικρό απόσπασμα από την παράσταση "ιστορίες σε πακέτο" των "El Picaporte", της Cecilia Gechtman και του Pablo Palacios, από την Αργεντινή και την Ουρουγουάη, κρίμα που δεν έχω να σας δείξω ένα, έστω μικρό, βιντεο. Τρυφερό χιούμορ με μαριονέτες και γυμνά χέρια.
Μετά ανέβηκε στη σκηνή ένας καταπληκτικός καλλιτέχνης από τις Η.Π.Α., ο Wolfe Bowart, με την παράστασή του "Lalaluna". Ηθοποιός, μίμος, ταχυδακτυλουργός. Πριν το Κιλκίς, την Ελλάδα, ήταν στη Βραζιλία, μετά φεύγει για Αυστραλία. Ένα μικρό δείγμα από τη δουλειά του, την παράστασή του που μας μάγεψε, μας έκανε να γελάσουμε σαν να είμαστε όλοι μικρά παιδιά και μας έκανε να τον θαυμάσουμε απίστευτα, στο βίντεο που ακολουθεί, περισσότερα μπορείτε να διαβάσετε στη σελίδα http://www.lalaluna.com/ . Η παράσταση παίζει σήμερα στις 8 το βράδυ στην Καλαμαριά, στο Δημοτικό Θέατρο, αν μπορείτε μην την χάσετε.

(αν δεν βλέπεις το βίντεο στο youtube, δοκίμασε κι εδώ:http://www.lalaluna.com/movie.html )
Τελευταία παράσταση της βραδιάς στο Κιλκίς από τη Σερβία και τον θίασο "Πινόκιο", στο πάρκο πια, "Max Metalik". Μια τεράστια πεντάμετρη μεταλική φιγούρα, ο Μαξ , μαι μηχανή με συναισθήματα. Η Σαββίνα τράβηξε βίντεο αλλά δεν ξέρω πώς να το "τραβήξω" από το κινητό για να "φέρω" στο blog. Αν το καταφέρω θα το ανεβάσω.

Παρεμπτιπτόντως, αλλά καθόλου τυχαία μάλλον, όλες οι παραστάσεις είχαν πολύ όμορφη μουσική.

Καλό θέατρο. Παραστάσεις υψηλών προδιαγραφών. Καλλιτέχνες σημαντικοί. Πολύ γέλιο. Ερωτήσεις. Δουλειά για το σπίτι. Ό,τι έμεινε από αυτό το Παρασκευσάββατο. Λίγο ήταν;

Για την Κυριακή δεν σου γράφω τίποτα γιατί ήταν γεμάτη "επιχείρηση χειμωνιάτικα, ρούχα, χαλιά, ντουλάπες κλπ κλπ", αχ...
Εμ, κάθε μέρα δεν είναι Λαμπρή...

Καλή, καλή, καλή εβδομάδα!!!

Porgy&Bess

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, σήμερα και αύριο, 10 και 11 Ιουλίου στην Θεσσαλονίκη, στη Μονή Λαζαριστών, και από την ερχόμενη Πέμπτη έως το ερχόμενο Σάββατο στην Αθήνα, έρχεται από την Αμερική και ανεβαίνει το "Porgy and Bess", ένα έργο του George Gershwin, ένα μιούζικαλ ή μαύρη όπερα, όπως την αποκαλούν επίσης.
Είναι ένα έργο με ιστορία που αξίζει να ψαξουμε λίγο. Σήμερα στην εκπομπή ο Λευτέρης Κογκαλίδης μας είπε πολύτιμα στοιχεία για το έργο αυτό. Αντιγράφω στο blog από ένα δικό του κείμενο στο οποίο μιλά για το Porgy and Bess, με λεπτομέρειες ίσως άγνωστες στους περισσότερους, τα εξής:

"Μια νύχτα του 1926 ο συνθέτης George Gershwin διάβαζε το μυθιστόρημα του Dubose Heyward “Porgy”. Το βρήκε τόσο ενδιαφέρον ώστε κάθισε και το διάβασε ολόκληρο ως το πρωί. Και μετά έστειλε μια επιστολή στον συγγραφέα, που όχι μόνο τον επαινούσε με ενθουσιώδεις χαρακτηρισμούς, αλλά του αποκάλυψε ότι τον ενδιέφερε να το διασκευάσει με μουσική για το Θέατρο.
Ο Heyward κολακεύτηκε. Συναντήθηκαν και συμφώνησαν να συνεργαστούν. Αλλά τα χρόνια περνούσαν χωρίς ο Gershwin να ξεκινάει.
Το θυμήθηκε οκτώ χρόνια αργότερα όταν η Metropolitan Opera της Νέας Υόρκης, που ως τότε παρουσίαζε μόνο γαλλικές, ιταλικές ή γερμανικές όπερες του ζήτησε μια αμερικάνικη όπερα.
Την ίδια ημέρα ο συγγραφέας επικοινώνησε μαζί του και απαίτησε να έχει γρήγορα μια απάντηση διότι ζητούσαν τα δικαιώματα δύο άλλοι σπουδαίοι συνθέτες της εποχής, ο Jerome Kern και ο Oscar Hammerstein.
Μερικά χρόνια πριν ο Γκερσουιν έλεγε στον συγγραφέα «Δεν είμαι έτοιμος να γράψω μια όπερα» αλλά τώρα ένιωθε ότι είχε φθάσει η ώρα. Το λιμπρετο θα έγραφε ο Heyward, ενώ στους στίχους χρειάστηκε η συνεργασία του επαγγελματία στιχουργού Ira Gershwin, του αδερφού του.
Το έργο αναφέρεται στους έρωτες, στα όνειρα και στην ζήλεια των ηρώων που είναι όλοι μαύροι και ζουν στο γκετο των μαύρων στην πόλη Τσάρλεστον της νότιας Καρολίνας – σε μια περιοχή που ονομάζεται Catfish Row.
Οι μελωδίες του Γκερσουιν βασίστηκαν στη νέγρικη, φολκλορική μουσική: στα σπιριτσουαλ, στα τραγούδια εργασίας, στις φωνές του δρόμου, στο scat singing.
Ο συγγραφέας πρότεινε τον τίτλο «Ποργκι και Μπες», από τα ονόματα των δύο κεντρικών ηρώων. Ο Γκερσουιν ενθουσιάστηκε γιατί θύμιζε τίτλους από όπερες όπως «Τριστάνος και Ιζόλδη», «Σαμψών και Δαλιδά», «Πελέας και Μελισάνθη».
Η πρεμιέρα δόθηκε στο θέατρο Colonial της Βοστώνης, στις 30 Σεπτεμβρίου 1935 ενώ από τις 10 Οκτωβρίου της ίδιας χρονιάς μεταφέρθηκε στο Μπροντγουαιη, όπου δόθηκε σε 124 παραστάσεις ...
(οι παραστάσεις κάθε άλλο παρά πολλές είναι αλλά ας μην ξεχνάμε για πόσο δύσκολη περίοδο μιλάμε. Τα δικαιώματα των μαύρων στις περισσότερες πολιτείες των Η.Π.Α. είναι ανύπαρκτα και το "καθώς πρέπει" κοινό δεν ανεχόταν ένα τόσο ρηξικέλευθο έργο για την εποχή του, αυτό εξηγεί και την αντιμετώπιση κριτικών και κοινού απέναντι στο έργο και την παράσταση στην οποία αναφέρεται το κείμενο στη συνέχεια)
"Η πρώτη αυτή αμερικάνικη φολκλορική όπερα που παραμένει ως σήμερα το αριστούργημα του μουσικού θεάτρου αντιμετωπίστηκε με αρνητικά σχόλια από τους κριτικούς που ενοχλήθηκαν από την κυριαρχία των μαύρων στην παράσταση.
Η μουσική όμως ήταν πολύ πιο δυνατή από το ίδιο το έργο και σύντομα τα τραγούδια άρχισαν να κυκλοφορούν σε δίσκους, να ακούγονται από το ραδιόφωνο και να κερδίζουν το κοινό. Έτσι το έργο επικράτησε, οι κριτικές άρχισαν να υμνούν την μουσική ευφυΐα του Γκερσουιν.
Το τραγούδι της παράστασης που ξεχώρισε από την πρώτη στιγμή ήταν το Summertime, το οποίο έγινε αμέσως δισκογραφική επιτυχία της Billie Holiday.
Η παράσταση αρχίζει μ’ αυτό το τραγούδι, που είναι ένα νανούρισμα για να κοιμηθεί το μωρό της Clara. Οι στίχοι είναι του συγγραφέα.
Τα άλλα πιο γνωστά τραγούδια: It ain’t necessarily so / I got plenty o’ nuttin’ / I loves you, Porgy / Bess, you is my woman now.
Το 1959 γυρίστηκε σε ταινία από τον Οtto Preminger με πρωταγωνιστές τους Sidney Poitier, Dorothy Dandridge, Sammy Davis Jr., Pearl Bailey, Diahann Carroll και χορογραφίες του Hermes Pan."

Η ιστορία του έργου εκτυλίσσεται στo Catfish Row, στο Charleston, έναν μικρό δρόμο ο οποίος συγκεντρώνει, σε μικρογραφία, το δράμα αλλά και τις ελπίδες της Αμερικάνικης μαύρης κοινότητας. Κεντρικοί ήρωες είναι η Bess, παντρεμένη με ένα βίαιο άνδρα και ο Porgy ένας ανάπηρος άντρας που είναι ερωτευμένος μαζί της.

Τα αποσπάσματα που κυκλοφορούν είναι από την ταινία.

(Στην ταινία, στα μέρη των τραγουδιών, τον Poitier ντουμπλάρει ο Robert McFerrin και την Dandridge η Adele Addison. Ο Davis και η Bailey τραγουδούν οι ίδιοι)





















Δες κι αυτό:



Kαι "Summertime" με την Ella Fitzgerald και τον Louis Armstrong



Ψάχνοντας στο youtube βρήκα και αυτό το βίντεο: (η Nina Timofeyeva και ο Mikhail Lavrovsky χορεύουν στα Μπολσόι, το 1975, σε χορογραφία του Mikhail Lavrovsky πάνω στη μουσική του George Gershwin από το "Porgy and Bess")

"Velvet Scratch"

Είναι που θα έμπαινα ξανά το βράδυ της Δευτέρας να ανεβάσω κι άλλα πράγματα... Στην ώρα μου λοιπόν, μεσημέρι Παρασκευής, νάμαστε...


Σας τα έλεγα και το πρωί στο ραδιόφωνο. Είδα χθες το βράδυ μια παράσταση.
Το "Velvet Scratch", από το THEATRE LAB COMPANY της Αναστασίας Ρεβή.
Με μια φράση: είδα μια πάρα πολύ καλή παράσταση. Με περισσότερα, πολυλογού από τη φύση μου μάλλον, θα μπορούσα να πω πολλά.

Ένα σκοτεινό παραμύθι για την αγάπη. Στο σύμπαν του Τιμ Μπάρτον, του Γαλατόδασους του Ντύλαν Τόμας, του Πόε, κάποιων τραγουδιών του Μπομπ Ντύλαν, της μαγείας και των αλλόκοτων- με ή χωρίς εισαγωγικά- ανθρώπων του Μαρκές, της Αλλιέντε αλλά και παραμυθιών των Γκριμ αλλά και παραδοσιακών ελληνικών παραμυθιών πριν τα παραγλυκάνουμε για να τα κάνουμε πιο μαλακά για τα παιδιά.
Αν λάτρεψες τον "Χριστουγεννιάτικο Εφιάλτη", αν θυμάσαι την Πόλυ Καλτσοδέτα, αν οι "καταραμένοι"- όπως τους λένε- ποιητές δεν είναι για σένα απλώς κάτι σκοτεινοί και μαύροι τύποι, αν δεν έβλεπες μόνο τη σκοτεινή πλευρά τους αλλά και το χιούμορ τους, αυτή η παράσταση είναι σίγουρα για σένα. Αυτή είναι η παράσταση που έφτιαξε η Αναστασία Ρεβή. Και όπως μίλησε μέσα μου τουλάχιστον ό,τι σκληρό κι αν υπάρχει στο έργο, όσο σκοτεινό κι αν είναι κάπου δίπλα ή μέσα του έχει μια μεγάλη αγάπη. Μα ό,τι πιο σκοτεινό και φωτεινό μαζί, ό,τι πληγώνει και ξαναγεννάει δεν είναι η αγάπη; Και ποιος είπε ότι οι μεγάλες αγάπες είναι αθώες και ζαχαρωμένες; Ή ότι το αθώο είναι ζαχαρωμένο;
Είδα την παράσταση στην πρεμιέρα της. Εξαιτίας της απεργίας της Τετάρτης δεν είχε καταφέρει να έρθει στην Ελλάδα ο μουσικός που παίζει live επι σκηνής. Ήταν τόσο δυνατή η παράσταση που αν δεν το μάθαινα δεν θα έλεγα ότι μου έλειψε κάτι. Τώρα που το ξέρω όμως θέλω οπωσδήποτε να την ξαναδώ. Και να μιλάνε η μουσική, τα πρόσωπα και τα πράγματα. Πάλι μπορεί να ψάχνω και δικαιολογία για να ξανασυναντήσω την Μάργκο, τον δήμαρχό της Έντγκαρντ, την Βίβιαν με τις βελόνες στην καρδιά, τον Ρόρυ τον σκουπιδιάρη, την Ταλούνα που φοβότανε να αγαπήσει, τηνΓκρατσιέλα , τον Μπρούνο, τον Φεντερίκο τον καπετάνιο και το πλάσμα της θάλασσας που έφερε μαζί του κι έλεγε πάντα την αλήθεια, άγγελος-εξάγγελος πες, τον Σαλβατόρε, τον πιανίστα Ρούμπεν, τον Τζόνι το πρεζόνι, τον Νίκολιτς και την Καρμέλα, τη ράφτρα που δε θυμάμαι το όνομά της ... Τι να σου λέω τώρα, στα εβδομήντα λεπτά που διαρκεί η παράσταση χίλια πράγματα είναι μες στο έργο και κανένα δεν είναι ειπωμένο με τεντωμένο το δάκτυλο. Από τα πιο σοβαρά μέχρι τα πιο αστεία - καλά έχεις δίκιο, κι αυτά σοβαρά είναι. Τι είπες; είναι τα πιο σοβαρά; Καλά, είναι τα πιο σοβαρά.
Θέλω να ξαναδώ αυτούς τους τρεις πολύ καλούς ηθοποιούς. Ρωτούσα μετά να μάθω ποια είναι κι από πού έρχεται η Μαρλένε Καμίνσκι, θα την δεις και θα καταλάβεις αμέσως γιατί.
Άνετα θα μπορούσα να δω το έργο με τα παιδιά μου. Θα το ήθελα κιόλας. Νομίζω θα τους άρεσε πολύ. Όπως σε όλους που εμείς τους λέμε "οι μικροί", ίσως. Γιατί είναι έξυπνοι. Για τους μεγάλους δεν είμαι σίγουρη μερικές φορές.


Καλό είναι να ξέρεις :

Στοιχεία και συντελεστές της παράστασης
Σύλληψη – Σκηνοθεσία Aναστασία Ρεβή
Σκηνικά - Κοστούμια Μάιρα Βαζαίου, Alan Brooker
Μουσική Jonathan Bratoeff
Οργάνωση Παραγωγής Αλεξάνδρα Δυράνη-Μαούνη, Martina Reynolds
Παίζουν οι ηθοποιοί Marlene Kaminski, Σταματίνα Παπαμιχάλη, Miguel Pinheiro.
Στο STUDIO VIS MOTRIX (Αγνώστου Στρατιώτη 20, τηλ. 2310228161) για πέντε ακόμα παραστάσεις (ελπίζω να βρείς εισιτήριο)
Παρασκευή 15 Φεβ, 23.00,
Σάββατο 16 Φεβ, 21.00 και 23.00,
Κυριακή 17 Φεβ, 21.00 και 23.00.
τιμές εισιτηρίων: 13€ & φοιτητικό 10€.